Xem thêm

Kinh nghiệm tự học tiếng Anh: Mở cánh cửa tri thức

Nếu bạn đang đau đầu vì việc học tiếng Anh, hãy để tôi chia sẻ với bạn một số kinh nghiệm cá nhân của tôi. Tôi đã từng trải qua những khó khăn với việc...

Nếu bạn đang đau đầu vì việc học tiếng Anh, hãy để tôi chia sẻ với bạn một số kinh nghiệm cá nhân của tôi. Tôi đã từng trải qua những khó khăn với việc dùng từ và phát âm trong quá trình học tiếng Anh. Từ những sai lầm đó, tôi đã rút ra được một số bài học quý giá mà tôi muốn chia sẻ với các bạn.

Tiếng Anh - Ngôn ngữ của sự thông mình và tiếp thu tri thức

Tiếng Anh hiện nay đã trở thành một ngôn ngữ phổ biến trên toàn thế giới. Bạn có thể bắt gặp người ta sử dụng tiếng Anh để giao tiếp ở khắp mọi nơi. Tiếng Anh không chỉ tồn tại trong lĩnh vực khoa học, ngoại giao, mà còn trong văn học. Đúng như một ngôn ngữ thống trị, tiếng Anh gần như là phương tiện giúp chúng ta gần lại với nhau. Đồng thời, tiếng Anh cũng là cánh cửa để mở rộng kiến thức và tiếp thu thông tin. Đặc biệt, trong hoàn cảnh kiểm duyệt báo chí ở Việt Nam, việc biết tiếng Anh rất hữu ích để tránh những thông tin sai lệch và bị mất đi sự sáng tạo.

Tiếng Anh - Mở rộng kiến thức và hiểu biết

Học tiếng Anh giúp chúng ta mở rộng kiến thức và hiểu các khái niệm trừu tượng dễ dàng hơn. Nếu bạn đọc các sách về tử vi, Kinh Dịch tiếng Việt, bạn sẽ thấy khó hiểu vì những danh từ phức tạp và khó hiểu. Tuy nhiên, nếu bạn đọc những sách đó bằng tiếng Anh, tôi tin rằng bạn sẽ hiểu rõ hơn. Tương tự, tôi nhận thấy các khái niệm trong Phật học và sách Phật giáo dễ hiểu hơn khi đọc bằng tiếng Anh. Chẳng hạn như chữ 'vô thường' từng làm tôi đau đầu, nhưng khi đọc sách tiếng Anh, tôi hiểu được ý nghĩa căn bản của nó. Ngay cả các khái niệm trong khoa học tự nhiên và khoa học xã hội, sách tiếng Anh dễ hiểu hơn sách tiếng Việt. Vì vậy, học tiếng Anh và nắm vững kiến thức tiếng Anh là một chìa khóa tri thức quan trọng cho bạn.

Tiếng Anh - Một thách thức cho người Việt

Tuy nhiên, tiếng Anh vẫn là một rào cản với nhiều người Việt. Theo bảng xếp hạng EF English Proficiency, Việt Nam đứng thứ 41 trên thế giới. Điều này đánh giá Việt Nam ở mức trung bình trên toàn cầu. Tại khu vực Châu Á, Việt Nam vẫn đứng sau các quốc gia như Singapore, Philippines, Malaysia, Ấn Độ, Hồng Kông và Hàn Quốc. Chúng ta cần phấn đấu để nâng cao trình độ tiếng Anh.

Kinh nghiệm tự học tiếng Anh

Tôi không bao giờ có dịp học tiếng Anh một cách bài bản trong trường lớp, kể từ khi tôi đến Úc đến nay. Ngay cả khi tôi ở trong trại tạm cư ở Thái Lan, tôi đã bắt đầu tự học tiếng Anh. Kinh nghiệm của tôi được gói gọn trong 5 điểm quan trọng: sử dụng từ điển và đắm mình trong tiếng Anh, học từng chữ một, mạnh dạn nói, học từ báo chí và truyền thông, và đọc sách văn học.

1. Có một cuốn từ điển Anh - Anh và một cuốn sách hướng dẫn sử dụng tiếng Anh

Điểm khởi đầu cho việc học tiếng Anh của tôi là trầm mình trong thế giới tiếng Anh. Trong một thời gian dài, tôi không tiếp xúc với tiếng Việt, không đọc báo tiếng Việt, không đọc sách tiếng Việt. Thay vào đó, tôi dành thời gian thả mình trong thế giới tiếng Anh, đọc sách báo, nghe radio và xem TV. Tôi quyết định sử dụng một cuốn từ điển tiếng Anh - Anh tốt. Cuốn từ điển này giúp tôi giải thích rõ ràng về ý nghĩa của từ, cách sử dụng và cách phát âm. Cuốn từ điển tiếng Anh - Anh của Longman đã trở thành người bạn đồng hành tuyệt vời cho tôi trong suốt quá trình học.

Tôi cũng nhận ra rằng việc sử dụng tiếng Anh đúng cách quan trọng hơn việc nắm vững ngữ pháp tiếng Anh. Tôi đã tìm hiểu về ngữ pháp tiếng Anh thông qua cuốn sách "Practical English Usage" của Michael Swan. Đọc và chép lại các điểm quan trọng từ sách này vào cuốn sổ ghi chép của mình đã giúp tôi nắm bắt được cách sử dụng tiếng Anh một cách rõ ràng. Việc viết xuống là một phương pháp hiệu quả để thực hành và ghi nhớ kiến thức. Ngoài ra, tôi còn dịch những điểm quan trọng từ sách tiếng Anh sang tiếng Việt để hiểu rõ hơn.

2. Học một từ mỗi ngày và học từ gốc

Hãy cố gắng học một từ tiếng Anh mỗi ngày. Nhưng đừng chỉ học nghĩa của từ, hãy học (a) nguồn gốc của từ, (b) các biến thể tính từ, động từ, danh từ của từ và (c) cách sử dụng từ đó. Hãy lấy ví dụ từ từ "produce" (động từ và danh từ). Bạn cần học thêm các biến thể như "production", "product", "productive", và nắm vững cách sử dụng chính xác của từ đó. Cuốn từ điển Longman rất hữu ích cho việc này. Nó giúp bạn hiểu cách phát âm, các từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa và nguồn gốc của từ. Học từ gốc sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về từ đó và có căn cứ vững chắc hơn.

Từ vựng rất quan trọng. Theo tôi, có một "kho tàng" từ vựng tốt còn quan trọng hơn việc hiểu ngữ pháp và văn phạm. Chúng ta có giới hạn về thời gian để học từ vựng, nhưng thời gian để học ngữ pháp thì không giới hạn. Nghiên cứu chỉ ra rằng số từ vựng cần thiết để học tiếng Anh được chia như sau: trình độ sơ cấp, giao tiếp: 250-500 từ; trình độ đàm thoại: 1000-3000 từ; trình độ nâng cao: 4000-10000 từ; trình độ thành thạo: trên 10000 từ; trình độ bản ngữ: 10000-30000 từ. Do đó, hãy tận dụng mọi cơ hội để học từ vựng.

3. Mạnh dạn nói tiếng Anh

Để học tiếng Anh, chúng ta cần mạnh dạn nói. Tuy nhiên, phát âm tiếng anh không đơn giản. Một từ có thể được phát âm theo hai cách khác nhau. Chẳng hạn, từ "produce" được đọc khác nhau nếu nó là động từ hoặc danh từ.

Tôi nhớ một số trải nghiệm với phi hành đoàn của Vietnam Airlines và cách họ phát âm sai tên sân bay Kingsford Smith. Họ thường đọc sai là "King-sờ-fo Sờ-mit". Lúc đầu tôi cũng đọc như vậy. Nhưng cách phát âm đó là sai. Tên "Ford" được đọc nhanh là "Fo", nhưng từ điển "Oxford" được đọc là "Oz-fớd". Tương tự, từ "Kingsford" được đọc đúng phải là "Kingz-fớd".

Nhiều người Việt vẫn đọc sai tên người Úc gốc Anh dù đã sống ở Úc hàng chục năm. Một số tên dễ bị đọc sai như Cohen, Murray, Imogen, Lachlan, Cian, Joaquin, Nigel, v.v. Chẳng hạn, tên "Murray" được phát âm đúng là "Mơ-ri".

Một điểm yếu của người Việt là phát âm không tốt, dẫn đến sự ngại ngùng khi nói chuyện vì sợ người đối diện không hiểu. Tôi cũng trải qua trường hợp này khi làm việc trong nhà bếp. Lúc đó, tôi còn yếu về tiếng Anh và khi nói, tôi thường bị người khác không hiểu, khiến tôi cảm thấy lo lắng. Tuy nhiên, có một người bạn đã nhận ra điểm yếu của tôi và muốn giúp đỡ, vì vậy mỗi khi điện thoại reo, anh ta chỉ tôi cách nghe và trả lời điện thoại. Theo vài tháng, tôi đã quen với những câu từ và cách phát âm khi điện thoại reo. Từ sự quen thuộc, tôi tự tin hơn rất nhiều! Do đó, một trong những bài học quan trọng của việc học tiếng Anh là phải mạnh dạn nói. Nếu nói sai, hãy sửa. Nếu người khác không hiểu, hãy nói lại. Nếu có từ nào mà người khác không rõ, hãy đánh vần cho họ hiểu.

Hãy nhớ rằng đôi khi có một số người ngoại quốc giả bộ không hiểu nhằm làm nhục chúng ta. Cách họ thường là nói "I beg your pardon" (Xin lỗi) một hoặc hai lần, hoặc giả bộ không nghe. Tôi đã gặp rất nhiều trường hợp như vậy. Một lần, một người người Úc đã giả vờ không hiểu tôi khi tôi đã giải thích rõ và ngay cả ban chủ toạ cũng đồng ý với tôi. Tôi đã mất kiên nhẫn và đã phản đối: "Cả hội trường này gần 1000 người, ai cũng hiểu và ghi chép những gì tôi nói. Vậy thì anh đừng giả bộ không hiểu nhé. Trò này đã quá cũ!" Đừng bao giờ tỏ ra "dưới cơ" khi đối mặt với những kẻ muốn gây chuyện như thế.

4. Học từ báo chí và truyền thông

Báo chí và truyền thông là nguồn thông tin rất hữu ích để học cách phát âm tiếng Anh. Trước khi có internet, tôi phải mua tờ báo Sydney Morning Herald hàng ngày và đọc các bản tin chính. Bản tin chính thường sử dụng một số từ mới hoặc từ mang tính địa phương. Dù tôi chưa đủ trình độ để hiểu hết toàn bộ nội dung, nhưng tôi vẫn có thể hiểu được các thông tin chính. Chẳng hạn, từ "recalcitrant" có nghĩa là "không vâng lời" và tôi đã hiểu được nghĩa của từ này sau khi tra trong từ điển Longman.

Quan trọng không chỉ đọc bản tin, mà còn học cách viết bài luận trong các bài chính luận. Những người viết chính luận thường giỏi về ngôn từ và viết văn. Không có từ nào là thừa trong bài viết của họ. Ví dụ như người viết Alan Ramsey, mỗi bài viết của ông là một bài học tuyệt vời với tôi. Tôi học được cấu trúc câu, sử dụng từ ngữ một cách tốt và tinh tế. Khi tôi hướng dẫn cho những người học sau về cách viết bài khoa học, tôi vẫn dùng ví dụ của Alan Ramsey.

Tôi cũng học được nhiều kỹ năng tiếng Anh khác từ một người khác, Samuel P. Huntington. Ông là một giáo sư chính trị học nổi tiếng của Mỹ. Ngoài chuyên môn, ông còn rất giỏi viết văn. Các bạn nếu cơ hội nên đọc các bài luận của ông ấy, và bạn sẽ thấy cách ông ấy xây dựng ý tưởng và triển khai bằng tiếng Anh rất chặt chẽ và logic. Quan trọng hơn cả, ông sử dụng từ ngữ chính xác và các câu trong đoạn văn luôn hợp nhịp, không có gì thừa. Mỗi bài luận của ông ấy là một bài học mới về viết tiếng Anh.

5. Đọc sách văn học

Cách cuối cùng mà tôi muốn chia sẻ với các bạn là đọc sách văn học. Đúng như câu "một cây làm chẳng nên non, ba cây chụm lại nên hòn núi cao", đọc sách tiếng Anh của các tác giả gốc Việt giúp chúng ta học thêm từ vựng liên quan đến văn hóa Việt Nam. Đọc sách văn học, chúng ta học được sự khác biệt giữa văn chương khoa học và văn chương văn học. Văn chương khoa học có thể khá cứng nhắc, khô khan, nhưng văn chương văn học lại bắt mắt và tạo hình ảnh. Học tiếng Anh từ những từ bóng bẩy và tạo hình là một cách làm giàu từ vựng hiệu quả. Đọc sách văn học, chúng ta học được sự sáng tạo của tác giả và hiểu sâu hơn về ý nghĩa của từ. Điều này rất hữu ích khi chúng ta muốn miêu tả những khía cạnh đặc biệt về văn hóa Việt Nam. Đọc sách văn học, chúng ta học được "sự khôn ngoan" của tác giả mà không phải ai cũng có. Đồng thời, chúng ta cũng nhận ra sự khác biệt giữa văn chương khoa học và văn chương văn học.

Trên đây là những kinh nghiệm cá nhân trong việc tự học tiếng Anh của tôi. Tuy nhiên, mỗi người có những kinh nghiệm riêng, phụ thuộc vào hoàn cảnh cá nhân. Hy vọng rằng những kinh nghiệm này sẽ giúp ích cho bạn trong việc tự học tiếng Anh.

1